Henny Waas

Henny kwam op 5 juli 1944 vanuit de gevangenis Leeuwarden aan in kamp Westerbork. Als elfjarige kwam ze daar in barak 35 - de weeshuisbarak - terecht. Op 4 september 1944 werd ze met het laatste grote transport naar Theresienstadt (Terezin) gedeporteerd, met een vrouw die haar onder haar hoede had genomen [i]. De trein is het zevende transport van kamp Westerbork naar Theresienstadt met als code XXIV/7. Op 3 mei 1945 droegen de nazi’s het kamp Theresienstadt over aan het Rode Kruis en op 8 mei werd het kamp na strijd door het Rode Leger bevrijd.

 

Henny schreef dat het beheer van het kamp inderdaad drie weken voor de bevrijding door het Rode Kruis van de nazi's was overgenomen. Niet dat dit een verbetering betekende, want de situatie van de gevangenen bleef even slecht en de beschikbare hulppakketten werden niet verstrekt. Hiervoor heeft Henny lang na de oorlog nog schriftelijke excuses van het Rode Kruis ontvangen. [ii] 

 

Hoe Henny van Theresienstadt naar Nederland is teruggereisd is onduidelijk. In ieder geval stuurde ze op 25 juli 1945 een briefkaart aan de familie Middendorp: ’Lieve tante Trien, oom Jan en de kinderen. Ik ben zojuist in Eindhoven aangekomen en daarom schrijf ik u een brief. Hopelijk bent u allen gezond. En ik ben ook gezond. … Wij zitten in het Philipsgebouw en we kunnen er niet uit.’ Alhoewel het Rode Kruis haar als vermist schijnt te hebben opgegeven, is haar naam toen al gepubliceerd geweest in het bevrijdingsnummer van Paraat in een lijst met overlevenden aangetroffen in Theresienstadt. Henny Waas had de oorlog overleefd.

 

[i] https://www.joodsmonument.nl/nl/page/607075/op-de-foto-in-oorlogstijd.-ies-waas

 

[ii] Mail van Henny Waas 2021

Knipsel uit Paraat met de vermelding van Henny Waas als overlevende uit Theresienstadt (Bevrijdingsnummer)

Henny Waas in 1946 (foto uit eigen archief)